Belasting op beleggingen: zo werkt box 3 in 2026

Laatst bijgewerkt: 12 juni 2026

Dit artikel is informatief bedoeld en bevat geen financieel advies. Twijfel je over je eigen situatie? Raadpleeg een onafhankelijk adviseur of kijk op nibud.nl.

Je belegt in een indexfonds en het gaat goed. Maar dan kijkt de Belastingdienst ook mee. Hoeveel belasting betaal je eigenlijk over je beleggingen? En wanneer begin je überhaupt te betalen? In dit artikel leg ik het stap voor stap uit.

Beleggingen vallen in box 3

De Belastingdienst verdeelt je inkomen in drie vakjes, ook wel "boxen" genoemd. Je beleggingen vallen in box 3: het vakje voor spaargeld en andere bezittingen. Je betaalt in box 3 geen belasting over je winst, maar over je vermogen — het totale bedrag dat je hebt staan.

Heffingsvrij vermogen: tot dit bedrag betaal je niets

Er is goed nieuws: je hoeft niet meteen belasting te betalen zodra je begint met beleggen. In 2026 is er naar verwachting een heffingsvrij vermogen van € 59.357 per persoon. Heb je een fiscale partner? Dan is dat samen € 118.714.

Stel: je hebt € 10.000 belegd en € 5.000 spaargeld. Totaal: € 15.000. Dat valt ruim onder de grens — je betaalt niks. Pas als je vermogen boven die grens uitkomt, betaal je belasting over het meerdere.

Wil je weten of beleggen al zinvol is bij een kleiner bedrag? Lees dan hoeveel geld je nodig hebt om te beginnen met beleggen.

Hoe berekent de Belastingdienst je belasting?

De Belastingdienst werkt met een fictief rendement. Dat betekent: ze gaan ervan uit dat je een bepaald percentage verdient op je vermogen, ongeacht wat je echt verdient. Over dat fictieve bedrag betaal je dan belasting.

In 2026 gelden de volgende percentages:

• Spaargeld: 1,28% fictief rendement
• Beleggingen en overige bezittingen: ongeveer 6% fictief rendement
• Schulden: 2,70% (dit verlaagt je belastbaar vermogen)

Over dat fictieve rendement betaal je 36% belasting. Concreet voorbeeld (ervan uitgaand dat het volledig om beleggingen gaat, niet spaargeld): je hebt € 80.000 aan beleggingen. Na aftrek van het heffingsvrije deel (€ 59.357) houd je € 20.643 over. Hierover berekent de Belastingdienst 6% fictief rendement: dat is € 1.238. Hierover betaal je 36%: dat is ongeveer € 446 belasting per jaar.

Wordt dit systeem nog veranderd?

Ja. De Belastingdienst wil overstappen op een systeem gebaseerd op werkelijk rendement — dus wat je echt verdient. Maar dat plan is meerdere keren uitgesteld. Voorlopig geldt dit fictieve systeem tot minstens 2028.

Wil je de laatste stand van zaken volgen? De AFM publiceert updates over beleggingsbeleid op afm.nl.

Belasting en de keuze tussen sparen en beleggen

Spaarders betalen in 2026 ook box 3-belasting, maar met een lager fictief rendement (1,28%). Beleggers betalen over een hoger fictief rendement (6%). Of beleggen toch aantrekkelijker is, hangt af van je verwachte echte rendement en je totale vermogen.

Meer over die afweging lees je in het artikel beleggen of sparen in 2026.

Moet je aangifte doen?

De Belastingdienst vult je aangifte deels voor in. Je saldo bij je bank en broker wordt automatisch doorgegeven (peildatum: 1 januari). Controleer altijd of dit klopt, want fouten komen voor. Je hoeft zelf alleen het deel aan te vullen dat niet al ingevuld is.

Conclusie

Heb je minder dan € 59.357 belegd en gespaard? Dan betaal je in 2026 geen belasting in box 3. Zit je daarboven, dan betaal je 36% over een fictief rendement van 6% op je beleggingen. Het systeem verandert mogelijk richting werkelijk rendement, maar niet voor 2028.

Wil je beginnen met beleggen via een eenvoudig, veilig platform? Open een gratis account bij DEGIRO en start met indexfondsen of ETF's. Geen ingewikkeld gedoe, gewoon beginnen.